De Ardennen (Frans (in België): Ardenne, Frans (in Frankrijk): Ardennes, Waals: Årdene, Luxemburgs: Ardennen) vormen een bosrijk middelgebergte in het zuidoosten van België (een groot deel van Wallonië), Noord-Luxemburg en een klein deel in aangrenzend Frankrijk. Het is de westelijke uitloper van het Rijnlands leisteenplateau, een massief van leisteen, waartoe ook de Eifel, Hunsrück en de Taunus behoren. Het gebergte is een overblijfsel van de hercynische orogenese en werd 390 tot 300 miljoen jaar geleden gevormd.
Pagina niet gevonden | VISITWallonia.be
Uitstapjes en verblijven in Wallonië en de Ardennen
Uitstapjes en verblijven in Wallonië en de Ardennen
http://www.ardennes-etape.be/vakantie-ardennen/31-Gids-Ardennes-Pass,-onmisbare-partner-in-de-Ardennen.html
Begrenzing
[bewerken | brontekst bewerken]
Er bestaan twee indelingen ten aanzien van welk gebied precies tot de Ardennen behoort.
De ene betreft een geologische indeling. Hierbij gaat het om het eigenlijke Ardense heuvelland. De grenzen hiervan worden min of meer gevormd door de rivier de Vesder en het daarboven gelegen Land van Herve in het noorden en de rivier de Semois en het daaronder gelegen Belgisch-Lotharingen (ook wel Gaume genoemd) in het zuiden. De westgrens betreft de schisteuze depressies van de Fagne en de Famenne en de oostgrens de Eifel. De Eifel maakt deel uit van dezelfde geologische formatie als de Ardennen, ook al is het gebruikelijk ze als twee aparte gebieden te beschouwen. Tussen de Fagne-Famenne en de Ardennen ligt een slechts enkele kilometers brede kalksteenformatie, de Calestienne.
De andere is een toeristische en cultureel-landschappelijke indeling, de ruime opvatting. Hierbij worden als pars pro toto ook de gebieden rondom het eigenlijke Ardense heuvelland tot de Ardennen gerekend zoals de Condroz, de Fagne en de Famenne, de Gaume of Belgisch-Lotharingen, het Land van Herve en de Voerstreek.
De grenzen van deze 'ruime' Ardennen liggen bij de rivieren de Maas en de Samber in het westen, de Franse Maas bij Sedan in het zuiden, de Eifel in het oosten en het Nederlandse Zuid-Limburg in het noorden. Kort gezegd verstaat men er het hele Belgische grondgebied ten zuiden van de Samber en de Maas onder.
In dit artikel beperken we ons tot de “eigenlijke Ardennen”. Meer informatie over de streken die tot de “ruime Ardennen” gerekend worden, is te vinden in de respectievelijke artikelen.
Algemene beschrijving
[bewerken | brontekst bewerken]
Men onderscheidt een hoger gedeelte en een lager gedeelte in de Ardennen, de Hoge en de Lage Ardennen. De Hoge Ardennen liggen ten oosten van de Ourthe; hier vindt men dan ook de hoogste toppen die tot over de zeshonderd meter kunnen reiken. Zo is de hoogste berg de in de Hoge Venen gelegen Signaal van Botrange (694 meter). De op een na hoogste top is de Baraque Michel van 674 meter. Een andere top is de in het noorden van de provincie Luxemburg gelegen Baraque de Fraiture (652 meter). De Lage Ardennen liggen in het zuidwesten, in het zuiden van de provincies Henegouwen, Namen en Luxemburg alsmede in het aangrenzende Frankrijk. De heuvels zijn over het algemeen niet hoger dan vijfhonderd meter. Talloze kleine rivieren ontspringen in het Ardense heuvelland, zoals de Amblève, de Ourthe en de Semois. In een aantal daarvan zijn stuwmeren aangelegd zoals onder andere bij Eupen en Robertville.
Klimaat
[bewerken | brontekst bewerken]
De afstand tot de zee en het reliëf hebben een duidelijke invloed op het klimaat. De hoogteligging zorgt voor stuwingsneerslag. Er valt in de hoogste delen zo'n 1400 mm neerslag per jaar, tegenover 800 mm in laag België. In de hoogste delen van de Ardennen is de jaartemperatuur een kleine 5 °C lager dan in laag België. In de wintermaanden is het vaak een sneeuwrijk gebied. Een sneeuwlaag van 50–60 cm is geen uitzondering. In strenge winters met veel neerslag is op de Hoge Venen een sneeuwlaag van 70 cm niet uitgesloten. Er zijn dan ook skipistes en loipes. Maar door de relatieve nabijheid van de zee in combinatie met de overheersende zuidwestenwind, kan er zich geen stabiel sneeuwdek vormen.
Natuur, fauna en flora
[bewerken | brontekst bewerken]
De Ardennen zijn dicht bebost (met grote bosmassieven als het woud van Anlier, het woud van Saint-Hubert, het woud van Chimay en het woud van de Semois en de Houille)[1] en daardoor een aantrekkelijke biotoop voor wilde dieren, zoals zwarte ooievaars, wilde zwijnen, herten, roofvogels en lynxen. Ook zijn er bevers geherintroduceerd. Sinds kort zijn er ook opnieuw wolven waargenomen in de provincies Luik en Luxemburg. In de Ardennen liggen het Franse Regionaal natuurpark van de Ardennen (Parc naturel régional des Ardennes), de Waalse natuurparken Viroin-Hermeton, Bronnen, Boven-Sûre Woud van Anlier, Vallei van de Attert, Twee Ourthes, Zuidelijke Ardennen en Hoge Venen-Eifel, de Luxemburgse natuurparken Boven-Sûre en Our. Verschillende sites, natuurgebieden en natuurreservaten (Fondry des Chiens, Le Hérou,...) in het massief maken deel uit van het Europese Natura 2000-netwerk. Dankzij verschillende LIFE+-projecten van de Europese Unie werden verschillende veengebieden in de Hoge Ardennen uitgebreid en hersteld (onder andere Croix Scaille (Fange de l'Abîme), Hoge Venen, Plateau des Tailles, Veen van Malchamps)[2]. In 2022 werden twee nationale parken opgericht: Nationaal Park L'Entre-Sambre-et-Meuse en Nationaal Park Vallée de la Semois. Het Geopark Famenne-Ardenne grotendeels buiten de eigenlijke Ardennen gelegen, omvat grotten en karstverschijnselen.
Bevolking
[bewerken | brontekst bewerken]
De Ardense huizen zijn dikwijls gebouwd met natuursteen afkomstig van lokale steengroeven wat soms zeer karakteristieke dorpjes tot gevolg heeft. In de Ardennen zijn de huizen daarom niet grijs, in de Fagne-Famenne wel.
De Ardennen zijn vanwege het moeilijke reliëf, de arme bodem en de moeilijke bereikbaarheid dunbevolkt gebleven. Alleen aan de rand zijn er enkele grote steden zoals Luik en Namen. De aanleg van de snelweg Brussel-Luxemburg heeft bijgedragen tot het ontwikkelen van nieuwe bedrijven. In het grensgebied met het Groothertogdom Luxemburg neemt de bevolking toe door migratie vanuit Luxemburg, wegens het goedkopere vastgoed.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]
Bij de Romeinen stond het gebied bekend als het Silva Arduena (Het woud van Arduena, een lokale variant van de godin Diana) en in 716 werd de slag bij Amel tijdens de Frankische Burgeroorlog (715-718) in de noordelijke Ardennen gewonnen door Karel Martel. In de middeleeuwen waren de Ardennen berucht. Petrarca doorkruiste het Ardennerwoud in 1333, op de terugweg van Luik naar Italië, en noemde het "zo donker dat het de ziel met verstarring slaat".[3] Hij reisde in oorlogstijd, alleen en ongewapend.
Veel belangwekkende gebeurtenissen hebben zich in de Ardennen in het verleden niet voorgedaan. In de nadagen van de Tweede Wereldoorlog is er hevig gevochten in dit gebied. Aan het einde van 1944 deden de Duitsers namelijk nog een laatste grote aanval tegen de geallieerden: het Ardennenoffensief, waarbij veel schade werd aangericht aan diverse oude historische kernen.
_53.jpg)
Taal
[bewerken | brontekst bewerken]
In de Ardennen wordt hoofdzakelijk Frans en het lokale Waals gesproken, behalve in uiterste oosten, de zogenoemde Belgische Eifel en het deel dat bij het groothertogdom Luxemburg hoort waar Duits of Luxemburgs gesproken wordt. Het groothertogdom Luxemburg plus het direct aangrenzende deel van de Belgische provincie Luxemburg, het Land van Aarlen, heeft een eigen taal en economie, het Luxemburgs of Letzeburgs (Lëtzebuergesch), dat weer aan populariteit wint.
Ontstaan
[bewerken | brontekst bewerken]
Voor meer informatie over de geologie en het ontstaan van de Ardennen zie het artikel Geologie van Ardennen en Eifel.
De kalkstenen die we in de Ardennen aantreffen zijn in zee ontstaan. Ongeveer 400 miljoen jaar geleden botsten de continenten Laurentië en Baltica met elkaar, waarbij een gebergte ontstond en de kalksteen omhoog geduwd werd. Dit gebergte erodeerde langzamerhand totdat zo'n 250 miljoen jaar geleden bij de vorming van Pangaea het huidige Afrika zich tegen het huidige Europa drukte en er een nieuw gebergte ontstond. Toen Pangaea geleidelijk uiteenviel en Noord-Amerika naar het westen afdreef, ontstond opnieuw een zee en kwamen de Ardennen gedeeltelijk weer onder water te liggen, waarna het gebergte snel erodeerde. Het gebied werd weer omhoog gedrukt doordat Afrika zich langzaam maar zeker tegen Europa aandrukte. Bij het versmelten van het Iberisch Schiereiland en de Adriatische plaat met Europa ontstonden de Pyreneeën en de Alpen. Behalve de vorming van deze gebergten werd het achterliggend land ook omhoog gedrukt, waardoor rivieren zich begonnen in te snijden. Hierdoor ontstond het huidig heuvellandschap van de Ardennen.
//////
WANDELEN
In de Belgische Ardennen
Er is een ruim netwerk van langeafstandswandelpaden, uitgewerkt door Les Sentiers de Grande Randonnées. Verder zijn er korte wandeltrajecten, uitgewerkt door de provinciale en lokale infokantoren.
les sentiers de grande randonnée - Mundo-Namur, Rue Nanon 98, 5000 Namur D (081) 39 06 15 |@)
:
ë
z
)
B-wegen
● Voie verte Trans-Ardennes: van Remilly-Aillicourt naar Givet en de Belgische grens.
In alle rust en ver weg van koning auto, via jaagpaden van vroeger, de mooie meanders van de Maas volgen met de fiets, op rollerskates of te voet (ook te paard). Meer dan 120 km puur en vreedzaam geluk waarbij je af en toe van oever wisselt en door heel wat leuke dorpen en gehuchten komt. Met de Pass'Ardennes kun je met de fiets vanuit een station naar keuze vertrekken en ook in elk station opstappen (onbeperkt aantal ritten).
Je kunt het roadbook downloaden op ® ardennes.com.
● Trans-Semoysienne: vertrekt in Monthermé (aansluiting op de 'Voie verte Trans-
Ardennes') en volgt 20 km lang de Semois, tot aan de Belgische grens. Aangelegd op de oude spoorweg die vroeger langs de rivier liep en voorzien van borden met uitleg over het natuurlijke patrimonium van de vallei van de Semois en over de geschiedenis van de dorpen die je doorkruist. Voordat je in België aankomt en overgaat op het RAVeL-netwerk stijgt de asfaltweg een beetje, tot genoegen van de sportievelingen onder ons.
● RAVeL, Réseau Autonome des Voies Lentes de Wallonië: een netwerk van groene
wegen die voornamelijk over jaagpaden en oude spoorwegbeddingen lopen. Meer dan 1380 km routes met borden voor wandelaars, fietsers, ruiters, skaters.
● Deze groene wegen worden geleidelijk met elkaar verbonden om zo 10 regionale netwerken te vormen, waaronder de W7 op de Route des Ardennes van Lanaye (Visé) naar Bouillon. Regionaal traject van 207 km dat van noord naar zuid door de provincies Luik en Luxemburg loopt en hierbij de meanders van de Ourthe volgt om zo de vallei van de Semois te bereiken. De W6 die Chaudfontaine verbindt met Erquelinnes en Luik, Namen en Charleroi passeert; 164 km langs de Vesder, de Maas en de Samber. De WO, of de fietsroute van de hoofdsteden: in totaal 240 km van Brussel naar Bastogne, via Waver, Namen, Dinant, Marche-en-Famenne en La Roche-en-Ardenne. Deze route loopt vol
ledig gelijk met EuroVelo 5.
Twee niet te missen websites:
® ravel.wallonie.be: voor meer informatie over het wegennetwerk, om je tocht voor te bereiden, om de interactieve kaart te raadplegen. ® lawallonieavelo.be: praktische informatie, parcoursen om te downloaden, kalender van de fietsactiviteiten.
////////////////////////////
ardennen
Ardennen toeristisch
Tussen de imposante rotsen van de Ardennen liggen charmante stadjes en piepkleine dorpen met rijke tradities verscholen. Het leven is hier nog puur natuur. Met een nostalgische gastvrijheid openen boerderijen hun deuren voor bezoekers en mogen toeristen deelnemen aan eeuwenoude feesten.
AARMARKTEN EN
FESTIVITEITEN
Weekend van het toerisme in Wallonië en Brussel, laatste weekend van maart.
Twee dagen lang kunnen toeristen voordelig logeren en goedkoop (of zelfs gratis) attracties bezoeken ter gelegenheid van de opening van het toeristische zomerseizoen.
Ambachtelijke chocolade- markt in Durbuy, zondag 14 dagen voor Pasen.
Chocolatiers verleiden met hun lekkerste creaties in witte, pure of melkchocolade (ook demonstraties en proeve- rijen). VVV, tel.086 - 21 24 28.
Feest van de Maitrank in Aarlen (Arlon), derde of vierde zondag van mei.
Feest ter ere van de beroemde Maitrank, een licht aperitief op basis van droge witte wijn, met lievevrouwebedstro en sinaasappels, geschonken in mei. Er is zelfs een fontein waar die dag Maitrank uit bruist.
Place Léopold, tel.063 - 21 63 60.
Festival Van Try D'Haies en Ambachtsmarkt van Gastronomisch Wallonië in Loverval,
Hemelvaartweekend.
In het gehucht van het mooie dorpje Gerpinnes, aan de rand van de Ardennen, staan kraampjes boordevol ambachtelijk bereide Waalse gastronomische producten (vleeswaren, bieren, likeuren, gebak, suikerwaren en tabak). VVV, tel. 071 - 50 14 85 en www.si-gerpinnes.be.
Beurs 'Wallonië. 'Smaak en Feest' in Jodoigne, eerste weekend van juni.
Gastronomie-, ambachtenen huwelijksbeurs, tel. 083 - 21 74 74.
Open Boerderijdagen in Wallonië, eerste weekend van de zomer (na 21 juni).
Tijdens de journées Fermes ouvertes' openen bijna honderd landbouwbedrijven hun poorten.
Middeleeuwse Feesten in Lavaux-Sainte-Anne, derde of vierde weekend van juli.
Een middeleeuwse markt, met daarnaast ook valkeniers, middeleeuwse troepen en veel animatie in het prachtige decor van het feodale kasteel.
Chateau féodal, tel. 084 - 38 83 62.
Bosbessenfeest in Vielsalm, 21 juli.
Feestelijke stoet met bosbessen en heksen (Macralles). na de heksensabbat (op 20 juli).
Ambachtelijke markt in Battincourt (Aubange), eerste zondag van augustus, tel. 063 - 38 68 47.
Oogstfeest in Soy, 15 augustus.
Volksfeest met oude ambachten en streekproducten (proef er de speciale stamppot). Salie du Ris del Val, tel. 086 - 47 73 08.
Grote Bijeenkomst van de Gastronomische Broederschappen Van Wallonië en Brussel, in augustus telkens in een andere provincie.
Een tachtigtal Waalse gastronomische broederschappen maakt promotie
voor traditionele streekproducten, met een grote culinaire optocht, degustaties en animatie, tel. 010 - 84 43 20.
Valeriane in Namen, eerste weekend van september.
Beurs van biologische producten, milieuverenigingen, ambachten en biobouw. Palais des Expositions.
Feest van de mosterd in Jambes, het eerste weekend van september.
Een braderie met verkoop van broederschap van mosterd, er is een mosterdfabriek. VVV, tel. 081 - 24 64 44.
Salon van de Gastronomie en de Kunstambachten in Namen, tweede weekend van september, Palais des Expositions, tel. 081 - 25 06 40.
Bier- en kaasfeest in Durbuy, laatste zondag van september. Degustatie van bier en kaas, maar ook een bier- en striptentoon- stelling, bierparcours en muziek in dit kleine, toeristenstadje,
tel. 086 - 21 24 28.
Les Antiquaires Gourmands in Hermalle-Sous-Huy, eerste weekend oktober.
Antiek- en boekenbeurs over gastronomie, inclusief een rondleiding door het Museum der Lekkernijen (Musée de la Gourmandise). Chaussée Terwagne 132 a, tel. 085 - 31 42 86.
Beurs voor Kunstambachten en Voedings
waren in Arlon, tweede zondag van november, tel. 063 - 22 68 89.
Notenfeest in Bastogne, 9 december.
Herdenking van de bevrijding van de stad, met notenworp vanaf het stadhuisbalkon (16 uur).
Internationale Wijnen Gastronomiebeurs in Namen, tweede weekend van december.
Palais des Expositions, tel. 04 -222 41 98.
ardennen - toeristisch
BEZOEKEN EN
PROEVEN
Museum van de Ardense ham in Neufchateau.
De Ferme des Sanglochons is een oude Ardense boerderij uit 1850. Er wordt ham vervaardigd in een pekelzaal, rokerij en droogkamer. De eigenaars kweken speciaal de 'sang- lochon', een oud varkens- ras (kruising tussen een varken en een everzwijn) dat heel geschikt is voor Ardense ham. Verlaine 29, tel. 061 - 22 22 33, dagelijks vanaf 10 uur.
La Ferme au Chêne in Durbuy.
Deze kleine herbergbrou- werij heeft zelfgebottelde Marckloff op de kaart staan. Bezoek in Durbuy ook de confituurfabriek Saint-Amour, waar jam wordt bereid op ambachtelijke wijze.
VVV, tel. 086 - 21 24 28.
Brouwerij van Chimay.
De monniken van Chimay brouwden in 1862 hun eerste bier. De trappistenbottelarij kan bezocht worden van 15 juni tot 15
september (op afspraak, tel. 060 - 21 14 33).
Lunchen en streekproducten kopen kan in de vlakbij gelegen Auberge de Poteaupré, Rue de Poteaupré 5, 6464 Bouriers (of VVV Chimay, tel. 060-21 18 46).
Brouwerij van Maredsous in Denée. Naast de mooie abdij van Maredsous is een onthaalcentrum en een rustig cafetaria, met uiteraard bier en kaas van Maredsous op de kaart. Abdij van Maredsous. tel. 082 - 69 82 11.
Brouwerijhoeve Saint-Monon in Nassogne.
Midden in de Ardense bossen bij Nassogne (Ambly) ligt de Ferme- Brasserie de Saint- Monon, waar melk en boter wordt verkocht en ook het bier Saint-Monon wordt gebrouwen.
Rue Principale, tel.084 - 21 15 78.
MUSEA EN
ATTRACTIES
Muséa de la Gourmandise in Hermalle-Sous-Huy.
Dit 'Museum van de Lekkernij' is gevestigd in de kasteelhoeve van Hermalle-Sous-Huy en vertelt over de archeologie, geschiedenis en folklore van het 'Lekkere Eten'. Er is een verzameling van 600 oude of zeldzame voorwerpen, meubels en schilderijen over gastronomie en tabak. De bibliotheek telt niet minder dan 12.000 boeken over gastronomie in België. Chaussée F.
Terwagne 132 a. tel. 085 - 31 42 86;
geopend op zaterdag 14-19 uur en zondag 11-19 uur.
Maalderij- en Bakkerijmuseum in Harzé.
Dit museum vond onderdak in het zeventiende- eeuwse Kasteel van Harzé en toont de geschiedenis van het brood, een heropgebouwde watermolen en ongewone voorwerpen.
Open van mei tot oktober op zondag, in juli en augustus dagelijks.
Fourneau St-Michel in Saint-Hubert.
Het museum Fourneau
St-Michel bestaat uit verschillende onderdelen, zoals een Musée du Fer en een Musée de la Vie Rurale. Even op adem komen kan er in de L'Auberge du Prévót, een fraai achttiende-eeuws gebouw met een bar, restaurant en speelruimte of in het landelijke cafeetje 'Al pêle' (betekent: in de pan), waar streekspeciali- teiten worden geserveerd zoals bier met witte alco
hol ('Lècê d'gate' of letterlijk: geitenmelk), fricassée (omelet met spek) en 'matoufèt' (eenpansgerecht bestaande uit bloem, water en spek).
Fourneau Saint-Michel, tel.084 - 21 08 90.
MARKTEN
Luik.
De bekende markt La Batte met rommel, dieren, kleding, fruit, groenten én Luikse wafels op
de Quai de Maestricht,
elke zondagochtend.
La Roche-en-Ardenne.
Middeleeuwse markt in het kasteel met regionale producten en ambachtslui aan het werk, zondag van 9 juli-13 augustus.
MEER INFORMATIE
OPT, Waalse Dienst voor Toerisme, Grasmarkt 61, 1000 Brussel, tel. 02 - 504 03 90, www.belgie-toerisme.net.
-------------------------
Wallonië
Wallonia.be
TOURISME
FIETSEN IN DE
PROVINCIE LUIK
Ontdek en download de nieuwe RAVeL kaart van de provincie Luik met 13 RAVeL routes of koop online voor € 13,90 + portokosten de nieuwe topo-gids 'Fietsen in de provincie Luik' met 20 prachtige fiets- rondjes van 13 tot 40 kilometer. Elke route staat op 4 pagina's, inclusief toeristische informatie, een kaart, mooie plekjes en informatie over de gastronomie, accommodaties en fietsverhuuradressen.
www.liegetourisme.be
Tekst Flip van Doorn Foto's Willy Opreij/Bayard Image Bank en Flip van Doorn
Niet alleen verdwenen spoorwegen, ook oude jaagpaden zijn getransformeerd tot fietspaden; bij de stad Namen aan de Maas komen ze samen.
E
en trein kan geen steile hellingen nemen. De vele spoorlijnen die sinds de tweede helft van de negentiende eeuw het heuvelachtige Wallonië doorkruisen, volgen daarom doorgaans de dalen. Sommige lijnen raakten in onbruik en werden ontmanteld, in een aantal gevallen kregen ze een tweede leven als fietspad. En daardoor zijn de Ardennen, dat het grootste deel van Wallonië beslaat, ineens tientallen comfortabele fietskilometers rijker. De infrastructuur lag er
en kon zo worden hergebruikt. De bruggen waarover ooit stoomtreinen denderden, helpen nu fietsers beken en riviertjes oversteken. De meeste paden zijn breed en liggen vrij van het andere verkeer, het stijgingsper- centage is te verwaarlozen.
En wat voor spoorlijnen geldt, gaat ook op voor jaagpaden langs kanalen en rivieren. Ze liggen er, maar hun oorspronkelijke functie is verleden tijd. Een laagje asfalt of sintels eroverheen, mooie bewegwijzering erbij en een netwerk van fietspaden is een feit.
RAVeL is de officiële naam van dit Waalse netwerk, in de volksmond heten de paden voies lentes. Dat betekent zoveel als 'trage pa- denl en daarmee is eigenlijk alles gezegd.
Paden die van hun gebruikers een bescheiden tempo verlangen. Die de fietser uitnodigen te genieten van de omgeving, soms even de fiets aan de kant te zetten, het landschap te proeven als een goed glas lokaal klooster- bier. Alle tijd, alle ruimte.
Geen gemotoriseerd verkeer, alleen af en toe een fietser of wandelaar.
Spoorbruggetjes helpen nu fietsers riviertjes oversteken.
Verrassend groen
De trage paden slingeren zich over zacht glooiende hellingen, voeren fietsers over spoordijken of met de bochten van rivieren mee. Eekhoorntjes maken zich uit de voeten, uitbundige bermen vol wilde bloemen dienen als decor, rijnaken glijden traag voorbij.
Soms geven een voormalig stationsgebouw, ►
De routes van de RAVel lenen zich voor dagtochten, maar kunnen ook onderdeel vor
men van een langere tocht door België naar Frankrijk en gecombineerd worden met
boot en stoomtrein. De fietsroutes variëren in lengte van circa 50 tot 120 kilometer.
Op de fiets: de RAVeL 1 doorkruist Wallonië van oost naar west. Langs de Maas van de Nederlandse grens via Luik, Namen, Charleroi en Mons naar Tournai. RAVeL 2, 3 en 4 lopen van noord naar zuid en kruisen RAVeL 1. Het netwerk wordt regelmatig uitgebreid met nieuwe vertakkingen. Routegidsen zijn verkrijgbaar via de Franstalige website http://ravel.wallonie. be. Op deze site staan ook kaarten, plattegronden en toeristische informatie. De website van het Waals bureau voor toerisme is tweetalig: www.opt.be (zoek op 'ravel'). a 00-32-7022 10 21
Inclusief boot: wilt u zelf ervaren hoe het is om met de scheepslift van Strépy-Thieu het hoogteverschil van ruim 73 meter te overbruggen?
Dat kan met een bootarran- gement over het Canal du Centre. Meer informatie: a 00-32-6536 04 64 of www. strepy-thieu.be.
Inclusief trein: Mariem- bourg is niet alleen het begin- of eindpunt van de RAVeL 2- route, maar ook van een historische spoorlijn.
Van april tot en met oktober rijdt tussen Mariembourg en Treignes een stoomtrein. In Treignes is bovendien een spoorwegmuseum. Meer informatie: a 00-32-1137 16 73 of http://cfv3v.in-site-out. com.
Nu 201 ó in België verkozen is tot het Fietsjaar, moet je wel in het zadel gaan om iets van de schitterende streek Wallonië te zien. Pak er meteen de Ardennen bij.
Tekst: Karin Anema
De perfecte manier om Wallonië en de Ardennen te verkennen is op de fiets. Dankzij de vlakke Ravelroutes zijn die voor iedere fietser geschikt, terwijl meer fanatieke fietsers of mountainbikers aan hun trekken komen op de routes door het prachtige heuvellandschap.
Wallonië en de Ardennen hebben hard gewerkt aan langeafstandsroutes, fietsknoop- punten, Ravelroutes (over een oud spoor of langs een rivier) en mountainbikeroutes. Ook de fietsfaciliteiten (verhuur e-bikes) en fietsvriendelijke accommodaties (Bienvenue Vélo
- Fiets Welkom) zijn welkome extra's voor fietsers. Hoogste tijd voor inspiratie tips!
1. FIETS TERUG NAAR DE JAREN VAN
DEVENNBAHN
De Vennbahn, uitgeroepen tot de fietsroute van 2014, heeft in 2015 met de Vennbahn Plus een kers op de taart gekregen: 16 lussen langs de Vennbahn om het glooiende land- schap nog sportiever te ontdekken. Met de wind in onze haren suizen we naar beneden door de Oostkantons. Even later peddelen we rustig omhoog langs het grote natuurgebied de Hoge Venen tot aan Signal de Botrange, het hoogste punt (694 meter) van België, waarna we de tocht voortzetten door een afwisselend landschap van wouden, graanvelden, hooiweiden en ruisende beken. De Rur,
de Amblève en de Our: wat zijn ze idyllisch.
Nu eens fietsen we door Franstalig gebied, dan weer door Duitstalig. Na de inspanningen van de fietslussen van de Vennbahn Plus komen we vanzelf op de vlakke Vennbahn, het 125 km lange fietspad over een oude spoorbaan. Onderweg liggen oude stationnetjes en locomotieven, en mooie stadjes zoals Malmedy en Eupen. In Montenau maken we een stop bij het bedrijf dat de traditionele Montenau Schincken (Ardenner ham) maakt.
Het pekelen, het wekenlange rijpen en het roken van de ham met jeneverbessen en beukenhout - het hele ambacht is een reis terug in de tijd. Wie het optimale uit de Oostkanton wil halen, doet zowel de Vennbahn als de Vennbahn Plus. Bijkomend pluspunt is dat de Vennbahn aansluit op de Ravelroutes naar Houffalize en Bastogne.
De accommodaties zijn helemaal ingespeeld op fietsers: met verhuur van e-bikes; met opladers voor de accu; met gastronomische 3-gangen diners en een goed bed.
2. ONTDEK HET LIEFLIJKE
PICARDISCH WALLONIË
Bij de historische stad Tournai (Doornik), ten zuidwesten van Brussel, kwam recent een nieuw knooppunten-netwerk gereed met
64 | ANWB Special Fietsen 2016
WALLONIË FIETSEN ●
maar liefst 1600 km fietspad. De streek werd vorig jaar al ontdekt door redacteuren van de ANWB en van het TV programma Go Cycling. Ze waren enthousiast over deze zacht glooiende streek met gezellige stadjes zoals Ath en Enghien. Ineens stonden ze voor het nog altijd bewoonde kasteel van Beloeil met een tuin die Versailles-waardig is en stapten ze vervolgens af bij het middeleeuwse hospitaal Notre dame a la Rosé (Gasthuis Onze-Lieve-Vrouw met de Roos). De grootste verrassing was het onvergelijkbare Pairi Daiza: ja, een dierentuin, ja, een Chinese tuin, ja, een Boeddhistische tempel en ja, 2 reuzenpanda's.
Bovendien is er het netwerk Wapi Nature dat tijdens de Fiets&Wandelbeurs kandidaat was voor de fietsroute van 2016. Om dit netwerk te verkennen, kun je het beste de fraaie, oude stad Tournai (Doornik) als uitvalsbasis nemen.
maar liefst 1600 km fietspad. De streek werd vorig jaar al ontdekt door redacteuren van de ANWB en van het TV programma Go Cycling. Ze waren enthousiast over deze zacht glooiende streek met gezellige stadjes zoals Ath en Enghien. Ineens stonden ze voor het nog altijd bewoonde kasteel van Beloeil met een tuin die Versailles-waardig is en stapten ze vervolgens af bij het middeleeuwse hospitaal Notre dame a la Rosé (Gasthuis Onze-Lieve-Vrouw met de Roos). De grootste verrassing was het onvergelijkbare Pairi Daiza: ja, een dierentuin, ja, een Chinese tuin, ja, een Boeddhistische tempel en ja, 2 reuzenpanda's.
Bovendien is er het netwerk Wapi Nature dat tijdens de Fiets&Wandelbeurs kandidaat was voor de fietsroute van 2016. Om dit netwerk te verkennen, kun je het beste de fraaie, oude stad Tournai (Doornik) als uitvalsbasis nemen.
De stad ligt aan de Schelde en heeft een mooi Grand Place.
3. PROEF DE CULTUUR VAN DORPJES
IN DE FAMENNE
De 'Famenne a vélo' beslaat 350 km fietspad in de Famenne en omvat knooppunten en vlakke Ravelroutes. Je fietst door lieflijke dorpjes, zoals Chardeneux en Durbuy, in een fraaie streek. Favoriete pauzemomenten zijn hier: het Domein van de Grotten van Han en het kasteel van Lavaux-Sainte-Anne. Het dorpje Wéris met hunebedden en manshoge menhirs is een aangename verrassing. Geniet na zo'n actieve fietsdag na op de terrassen in Marche-en-Famenne, Rochefort of Durbuy.
4. ONTDEK LUIK EN MONS VANUIT
HET ZADEL
Bij het futuristische station Liège-Guillemins,
ontworpen door architect Calatrava, pikken we een fiets op. De populaire studentenstad Luik kan zich meten met andere uitstekende fietssteden. Fijnste fietsroute: langs de Maas en stap af voor een bezoek aan het nieuwe La Boverie museum. Als je je fiets weer aflevert, bezoek dan vooral de Dali-expositie (www. expodali.be) in het station.
Ook de hippe culturele hoofdstad Mons (Bergen) heeft tegenwoordig fietsroutes, onder andere in de voetsporen van Vincent van Gogh.
Fijnste pauzes: het historische centrum, de Grand Place en vijf nieuwe musea. In diverse Waalse cultuursteden zijn fietsen te huur.
5. TOER OP DE FIETS LANGS DE MAAS
Langs de Maas is hard gewerkt aan een fietsroute. Bij het station van de elegante en historische stad Namen, centraal op de route, zijn
fietsen te huur. Verken eerst het rijke cultuuraanbod van de stad, zoals de Citadel en het Ropsmuseum. Vanuit de stad kun je vervolgens langs de Maas en de Samber mooie tochten maken richting Dinant, Luik en Charleroi. Favoriete pauzes: de kasteeltuinen van Annevoie en de abdij van Maredsous in de vallei van de Molignée met heerlijk abdij- brood, abdijkaas en abdijbier. En wie nog niet genoeg energie kwijt is, kan zijn hart ophalen bij Dinant Evasion om te kajakken en te mountainbiken.
6. OP DE FIETS DWARS DOOR DE
ARDENNEN
Slechts 3 uur rijden vanaf Utrecht ben je in het hart van de Ardennen. Snelstromende riviertjes, weidse panorama's, machtige bossen, en Belgisch bier in een typisch Ardens dorpje,
zoals Saint-Hubert. Je vindt het allemaal op de lange afstandsroute van 153 km, de Transardennaise, onderdeel van de Grande Traversée des Ardennes. De route is geschikt voor wandelaars, fietsers, e-bikers, mountain- bikers en zelfs ruiters. Andere bekende routes, zoals de Escapardenne die start in La-Roche-en-Ardenne, sluiten aan op de Transardennaise.
7. ONTDEK ORCHIDEEËN IN DE
VIROINVAL
In het zuiden van België, tegen de Franse grens aan, wacht de vallei van de Viroin en van de Semois op rustzoekers. Hier is alom natuur, af gewisseld met stille, natuurstenen dorpjes in het groen. Je kunt de Ravel af wisselen met wandelen of fietsen in een natuurpark vol bloeiende orchideeën.
Tussen Vresse en Bouillon en tussen Couvin en Treignes liggen vele bewegwijzerde routes. Bij het Maison du Tourisme krijg je alle informatie. En in veel dorpscentra vind je overzichtskaarten. De Semois biedt schitterende panorama's in alle stilte. Kom daar eens om in de drukke Randstad.
Favoriete route: fiets naar het canyon-achtige landschap van Fondry des Chiens. Dwars door de Viroinval loopt een voor België unieke kalklaag. Door de tijd heen heeft het regenwater dit gesteente opgelost en gemodelleerd in de huidige rotsformaties.
Onderweg kom je van alles tegen, zoals het Stoomtreinmuseum in het oude station van Treignes, waarvandaan je met een stoomlocomotief naar Mariembourg kunt; in Dourbes kun je klimmen en kajakken, onder de top van de ruïnes van het kasteel Hauteroche.
In de zomer vind je hier volop vides greniers of brocantes. Als we tenslotte in Olloy-sur- Viroin remmen voor een conducteur die zijn stopbord omhoog houdt om een fluitende trein te laten passeren, is het alsof we in een vervlogen tijdperk terecht zijn gekomen.
In de streek ligt ook het grootste merengebied van België: Les Lacs de 1'Eau d'Heure met onder andere luxe vakantiehuizen. Deze meren sluiten naadloos aan bij het 350 km lange fiet- snetwerk van Chimay. ●
ZIE VOOR ROUTES;
WWW.BELGIE-TOERISME.NL EN
iNFORMATiEQBELGiE-TOERiSME.NL.
Er zijn tevens twee gidsen te downloaden met 24 en 45 fietsroutes en de Ravel- kaarten zijn hier verkrijgbaar.
ANWB Special Fietsen 2016 | 67
i WALLONIË FIETSEN
FIETSEN IN DE BELGISCHE
GO-FIETSEN IN DE
OOSTKANTONS
De indrukwekkende natuur en de investering in fietsprojecten als de Vennbahn en het fietsnetwerk Velotour staan in de Oostkantons garant voor een fantastische fietsbeleving. Pak het magazine GO-Fietsen er bij en plan een verblijf of
© www.eastbelgium.com D. Ketz
korte trip per fiets.
Reportages met kaarten en beeldmateriaal, arrangementen, insi- der-tips en internetlinks dragen bij tot een ideale vakantievoorbe- reiding. Alle fietsinformatie in één oogopslag.
inforaeastbelgium.com www.eastbelgium.com
VALLÉE DE POIX: NATUUR IN
HART VAN DE ARDENNEN
Vlakbij Saint-Hubert, de Europese hoofdstad van de Jacht en de Natuur, verwelkomen Aude en Lorraine Piette en het hele team van Le Val de Poix Hotel de hotelgasten in het hart van de Ardennen. Maak kennis met de geneugten van de natuur en de smaak van streekproducten in een huiselijk, gezellig en eigentijds hotel. Heel eenvoudig bereikbaar via de E411 Brus- sel-Luxemburg, afrit 24 of het station van Poix-St-Hubert. Het hotel beschikt over 42 comfortabele kamers en verwelkomt regelmatig groepsreizen en seminars maar ook gezinnen, vriendengroepen of natuurliefhebbers op zoek naar ontspanning en welzijn in de gezonde buitenlucht.
inforaievaldepoix.com www.levaldepoix.com
DE NAAMSE ARDENNEN:
100% ACTIEF FIETSEN
De Naamse Ardennen liggen in het uiterste zuiden van de provincie Namen, in het hart van een ongerepte groene en rustige streek. De vallei van de Houille, de kronkelende Semois en de pittige heuvels zijn een paradijs voor fietsers en wandelaars. Er zijn tal van verblijfsmogelijkheden en ook de regionale gastronomie laatje niet onberoerd. Actief genieten in de natuur gaat hier perfect samen met smullen en onthaasten langs de rivieren.
tourisme.vresseraskynet.be www.ardenne-namuroise.be
ONTDEK DE REGIO
MONS PER FIETS
Wie een roadbook koopt bij de visitMons winkel (Grand-Place 22, B-7000 Mons) is verzekerd van vakantieplezier en 15 fietsroutes. Vervolgens download je de app visitMons en krijg je de beschikking over nog meer interactieve routes. Fiets in het spoor van de beroemde schilder Vincent van Gogh of de dichter Emile Verhaeren. Geniet onderweg van de vele 'Fiets Welkom' adresjes. Een fiets huren behoort ook tot de mogelijkheden, visitMons heeft fietsen en e-bikes klaar staan.
info.tourismeraville.mons.be www.visitMons.be
OP AVONTUUR IN DINANT
Dinant Evasion nodigt de toerist uit voor heerlijke fietstochten op de RAVel-rou- te in de valleien van de Lesse en de Maas. Geniet op bootjes zonder vaarbewijs tussen Dinant en het dorpje Anseremme of vaar mee naar Freyr en Waulsort op het zonnige dek van Le Copère. Echte sportievelingen kiezen voor een kajaktocht op de Lesse over een afstand van 12 of 21 kilometer, een klimtocht over de rotsen of een tou- wenparcours tussen de bomen. Het avontuur roept.
inforadinant-evasion.be www.dinant-evasion.be
VALLÉES DES EAUX VIVES: DE
POORT VAN DE ARDENNEN
De charmedorpen Cerfontaine, Couvin, Doische, Philippeville, Viroinval en Wal- court liggen in het zuiden van België, vlakbij de grens met Frankrijk en worden omringd door een ongekend rijke natuur. Zij liggen te midden van een netwerk met fietsknooppunten, beweg- wijzerde wandelingen (meer dan 1000 km) en RAVeL-fietsroutes. De accommodaties, attracties en restaurants met het label 'Bienvenue Vélo - Fiets Welkom' zijn er hier helemaal op gericht om de fietsende bezoeker goed te ontvangen.
inforavalleesdeseauxvives.be www.valleesdeseauxvives.be
68 | ANWB Special Fietsen 2016
WALLONIË FIETSEN <
ARDENNEN EN WALLONIË
FIETS- EN WANDELPADEN
BIJ DE VOORDEUR
Hoe ziet jouw vakantie er uit? In een groen kader, in het hartje van een vallei of aan de oever van een rivier? Wat te denken van een mooie boswandeling, een trektocht door natuurpark de Hoge Venen, een fietsroute over de gloednieuwe RAVeL of een mountaintrack door het bos? Daarnaast wil je de keuze hebben uit tal van activiteiten en voorzieningen zoals zwemmen, hammam, jacuzzi, tennis, squash, minigolf, petanque, fietsverhuur en kegelbaan. En sluit de dag af met een heerlijke maaltijd in een gezellige brasserie. Geniet van de charme van een cottage of het comfort in een hotel bij Val d'Arimont Hotel-Resort***.
infof3val-arimont.be www.val-arimont.be www.facebook.com/valarimont
BELGISCH LUXEMBURG:
ONTDEK DEZE NATUURLIJKE
STREEK
Verken de streek Belgisch Luxemburg met z'n heuvels, vergezichten en verstopte valleien met de riviertjes Ourthe, Semois en Lesse. Belgisch Luxemburg heeft de fietser veel te bieden: van een fietstocht met het hele gezin op de RAVeL-routes tot tochten voor racefietsers en mountainbikers over de mythische heuvels en door de bossen van Houffalize en La-Roche- en-Ardenne.
infofaftlb.be www.luxembourg-belge.be
IN 2016 ALLEMAAL OP
DE FIETS IN DE PROVINCIE
NAMEN
De provincie Namen, het Land van de Valleien, heeft een aantrekkelijk, gevarieerd fietsaanbod. Zoals de Maasfiets- route (155 km), de eerste lange-af- standsfietsroute in Wallonië of de fraaie lange-afstandtochten Eurovelo 3
Saint-Jacques de Compostelle en Eurovelo 5 Via Romea Francigena. die beiden
de provincie Namen doorkruisen. Ook zijn er routes voor gezinnen, een knooppuntennetwerk in het Land van Famenne, dat zich uitstrekt richting de Maas en de Samber en grensoverschrijdende routes tussen België en de Franse Ardennen.
tourismefaftpn.be www.paysdesvallees.be
LES AUBERGESDE
JEUNESSE: SLIMME LOGIES
De vzw Les Auberges de Jeunesse telt 9 locaties in Brussel en Wallonië. Deze jeugdherbergen zijn comfortabel en gezellig en staan garant voor een geslaagd verblijf. Ze vormen een ideale tussenstop voor wandelaars en fietsers. Alle herbergen dragen het label 'Fiets welkom' en beschikken over voorzieningen voor het stallen en onderhouden van fietsen. Tevens is er een cateringservice die hoofdzakelijk plaatselijke producten aanbiedt.
inforaiesaubergesdejeunesse.be www.lesaubergesdejeunesse.be
HEERLIJK FIETSEN IN
PICARDISCH WALLONIË
Op slechts een uur ten zuiden van Brussel bieden de gloednieuwe fietsknooppunten in Picardisch Wallonië maar liefst 1600 kilometer fietsroutes. Het fietsnetwerk is geschikt voor ieder type fietser en het prachtige landschap van de Wapi met z'n autovrije paden en landelijke weggetjes roept onmiddellijk een vakantiegevoel op. Het Maison du Tourisme biedt 'Bienvenue vélo' arrangementen en thematische routes aan. De routes zijn gratis te downloaden en de 2 fietskaarten en to- pogids van het netwerk zijn online te bestellen (Wapishop.be).
inforawapinature.be www.wapinature.be
Met steun van Commissariat gé