Ten oosten van het centrum ligt een prachtig park, waarvan de ingang zich bevindt op de hoek van de Faes Eliaslaan en de Javalaan. Het Cantonspark werd in 1914 en 1915 aangelegd als privélusthof, maar is tegenwoordig een gemeentelijk wandelpark. De gemeente heeft helaas een armoedig kippengaashek om het park aangelegd, maar binnen is het nog altijd zo statig als voormalig eigenaar August Janssen het moet hebben bedoeld. We zien een prachtige wintertuin (nu in gebruik als galerie), een mooie vijver en vele reminiscenties aan de Oudheid door middel van wat zuilen tussen de bomen en de struiken. Bijzonder aan het Cantonspark zijn de stilte en de leegte; er zijn zelden wandelaars. 

Het Cantonspark is een botanisch park en rijksmonument van 3,5 ha. in Baarn. Prominent in het park met exotische bomen is de grote plantenkas, de Wintertuin. Verder zijn er een colonnade, stenen waterval, fontein, siervazen, bruggetjes en andere bouwwerken te bekijken.

August Janssen[

 

De grond hoorde tot 1902 deel tot het landgoed Schoonoord. De laatste eigenaar, freule A. Faas Elias, overleed in 1902 kinderloos, waarna de rijke Amsterdammer August Janssen (1865-1918) een deel opkocht en het als overtuin te gebruiken. Janssen was rijk geworden in Indië en was eigenaar van de villa's Peking, Java en Canton. Het zomerverblijf Canton werd afgebroken om een nieuwe villa Canton te kunnen bouwen. Tegenover deze villa liet hij het Cantonspark ontwerpen en aanleggen.

Er kwamen kassen en allerlei gebouwtjes, met als centraal punt de Wintertuin (1915). Als verkleedruimte voor dames van de tennisbaan op het terrein kwam er bovendien een tennishuisje. De Wintertuin werd gevuld met tropische planten en bomen waar hij zijn gasten uit Indië kon ontvangen. Daar serveerde zijn Indische bediende de thee tussen palmen, koffiestruiken en bananenplanten. In de verwarmde kas speelden apen en fladderden tropische vogels rond. Om het geheel nog wat meer cachet te geven kocht hij op een Amsterdamse veiling een colonnade van het landgoed Oud-Roosenburgh. Op het terrein stond verder een dienstwoning voor de tuinbaas.

Universiteitstuin

Toen Jansen in 1918 overleed kwam de tuin in het bezit van de Utrechtse universiteit, die er een botanische tuin van maakte. Daartoe werden een systeemtuin en een pinetum aangelegd ter ondersteuning van onderwijs en onderzoek. Op verschillende plaatsen van het park kwamen kassen met bijzondere planten en in de noordpunt van het park werd een leslokaal gebouwd. In de Wintertuin werd het assortiment tropische planten uitgebreid, met een aantal economisch belangrijke soorten als bananen en koffiestruiken.

 

Toen de universiteit haar tuinen in de Uithof ging concentreren en de kasplanten meenam werd het park in 1987 overgedragen aan de gemeente Baarn. Alleen de Wintertuin bleef staan aan de rand van het karakteristieke park, met daarin nog de exotische bomen en veel struiken met een grote botanische en cultuurhistorische waarde. In de zuidelijke punt van het park kwam een kinderboerderij. Nadat bezorgde burgers en de Historische Kring Baerne aandacht vroegen voor de cultuurhistorische waarde werd in 1993 de Stichting Vrienden van het Cantonspark opgericht. Doelstelling is om de waardevolle voormalige botanische tuin en het park als openbaar groen te behouden.

 

In 2020 werd begonnen met de restauratie van het Cantonspark. Het werd daarbij grotendeels teruggebracht naar de beginsituatie van honderd jaar eerder. Door het verwijderen van zieke bomen en wilde zaailingen kregen de bijzondere bomen meer licht en ruimte. De oorspronkelijke padenstructuur werd hersteld en de paden kregen een verharde toplaag. Bij de ingangen aan de Faas Eliaslaan en de Abel Tasmanlaan zijn nieuwe hekken geplaatst. [1]

Rijksmonumenten in het Cantonspark