Limburg
Ca. 3 km noordwestelijk van Vaals, 

De drukke provinciale weg Maastricht-Vaals snijdt het oude gehucht Mamelis in twee stukken. Het ge­ deelte aan de kant van Duitsland ligt ingeklemd tussen de weg en de Selzerbeek. Wie de geïsoleerde huizengroep nader wil bekijken, moet goed oplet­ ten: de scherp naar omlaag buigende afslag rijdt men gemakkelijk voorbij. Dit komt vooral doordat de weg ter plaatse op een vroegere dijk ligt. Voor voetgangers is er een lange duiker in het dijk- lichaam aangebracht, die beide delen van Mamelis onder de weg door met elkaar verbindt. De toerist kan ook van deze buis gebruik maken en zijn auto aan de westkant van de weg neerzetten.
Het gehucht is in het dal van de Selzerbeek ont­ staan uit een vroegmiddeleeuws landbouwbedrijf.
De kern hiervan leeft nog voort in de hoeve Mamelis. Het afgesneden gedeelte van Mamelis, dat nu beschermd dorpsgezicht is, bestaat uit deze kapitale boerderij, een voormalige molen en nog twee kleinere hoeven. De erachter lopende Selzer- beek vormt de grens met de Duitse Bondsrepu­ bliek. De molen is echter reeds lang buiten gebruik.
De molentak is gedempt, zodat niets meer op de vroegere functie van het witte gebouw wijst of het moet de winkel in veevoeders zijn, die in een deel van het pand is gehuisvest. Het vakwerkgedeelte van de vroegere molen is fraai gerestaureerd.
De hoeve Mamelis is een indrukwekkend voor­ beeld van een grote pachthoeve met vier vleugels rond een binnenplaats. De belangrijkste onderdelen zijn de woonhuisgevel in natuur- en baksteen uit 1617 en de poortvleugel, met aan de kant van de binnenhof vakwerk uit 1623.
Tegenover de hof Mamelis ligt een hoefijzer vor­ mige boerderij met een woongedeelte uit 1740.
Even oud is de vakwerkhoeve achter dit pand, die in twee vleugels aan een binnenplaats is gelegen.
Door de staat van onderhoud en de wijze waarop ze in het groen zijn gezet, vormen deze huizen een lust voor het oog. Noordelijk van Mamelis ligt op een heuveltop het benedictijnenklooster St.-Bene- dictusberg.

Wetenswaardigheden

  • Hoeve Mamelis, uit 1617, met uitgebouwde vakwerk- verdieping aan de binnenplaats.
  • Vakwerkpanden, 18e eeuw
  • Mamelis , gemeente Vaals, noordwestelijk
    van deze plaats. Door een drukke
    verkeersweg in twee→n gesneden gehucht
    met vakwerkpanden en enkele oude
    boerderijen (Hoeve Mamelis, 16q).
  • .