natuurgebiedNoordal
Het Noordal dankt zijn naam aan de beek de Noor. Je vindt hier mooie wandelroutes die je langs drassige hooilanden (beemden), moerasbos en hoogstamboomgaarden voeren.
Bekijk natuurgebied
Noordal
●
●
● Eten en drinken
●
●
● Fietsen
● Bekijk alle routes
Bezoekersinformatie
●
●
Pley 2, 6255 AG Noorbeek (LB)
043 457 1930
●
Toon gebiedskaart
Welkom in Noordal
Wandel langs de beek de Noor, langs drassige hooilanden (beemden), moerasbos, hoogstamboomgaarden en droge hellingen. In de hooilandjes groeien onder meer reuzenpaardenstaart, knolsteenbreek en bosbies.
Paul Wijenberg
Over het gebied
Je kunt in het Noordal heerlijk wandelen langs de beek de Noor. Loop langs drassige hooilanden (beemden), moerasbos, hoogstamboomgaarden en over droge hellingen. In de hooilandjes groeien onder meer reuzenpaardenstaart, knolsteenbreek en bosbies. Het Noordal bestaat uit vier delen: Wolfsberg, Bergenhuizen, Noorbeemden en Matzedelle.
Video of Het Noordal: een parelketting om te koesteren
Historie zichtbaar in het landschap
Je vindt in het Noordal een kleinschalig cultuurlandschap van vroeger onaangetast terug. Heel herkenbaar zijn de landschapselementen als holle wegen, graften, hooilanden, maar ook de poelen in het natuurgebied. Het gebied is duidelijk gelinkt is aan de Belgische Voerstreek vlak bij Voeren.
Martin van Lokven
Natuur en cultuur in Zuid-Limburg
Tot aan het begin van de 19de eeuw kwam het Glanrund in Zuid-Limburg voor. Daarna verdween het uit het landschap. Inmiddels hebben we het Glanrund weer geïntroduceerd in het Limburgse landschap. Er grazen nu ongeveer 50 dieren in gebied Matzedelle. Voor de herintroductie is een samenwerkingsverband gesmeed met Natuurmonumenten, de Vlaamse organisatie Natuurpunt en een particuliere Limburgse boer.
Door de variatie in landschapstypen komen hier veel soorten vogels en andere dieren voor. Ook voor diverse planten is het Noordal een ideale plek. We hebben landschapselementen in het gebied hersteld of verbeterd, zodat de leefomgeving aantrekkelijker wordt voor dieren zoals de hazelmuis en de vroedmeesterpad. Dit is mede mogelijk dankzij het Interreg Project.
Natuurlijke verbinding
In de toekomst vervult het Noordal een verbindingsfunctie tussen het Savelsbosch en het Geuldal. Het gebied sluit aan op het Belgische natuurgebied Altenbroek.
Martin van Lokven
Lees minder
Bezoekersinformatie
Bereikbaarheid
● Café d'r Pley
● Pley 2, 6255 AG Noorbeek (LB)
●
● 043 457 1930
●
● erstel van zeldzame kalkgraslanden nu echt van start
23 mei 2025 | Paul Wijenberg
De kalkhellingen in het Noordal waren vroeger één grote bloemenpracht, vol orchideeën en andere soorten. De komende tijd voert Natuurmonumenten werkzaamheden uit om die bijzondere natuur te herstellen.
Met soorten als duifkruid, gulden sleutelbloem, wondklaver en bijenorchis zijn gezonde kalkgraslanden in de lente en zomer een feestje om te zien. Kruiden en orchideeën lokken vlinders, bijen en andere insecten, waardoor de hellingen zoemen van het leven. Maar veel plekken zijn zo voedselrijk geworden, dat de typische kalkgraslandsoorten er niet of nauwelijks meer groeien.
Volop in bloei
We hebben daarom onderzoek gedaan naar mogelijkheden voor herstel. Vorig jaar zijn alle omwonenden geïnformeerd en is al het nodige voorwerk verricht. Nu gaat het echte werk beginnen. “Op kansrijke locaties schrapen we de bodem zo’n 15 tot 35 cm af”, legt boswachter natuurbeheer Guido Franck uit. “Zo halen we de voedselrijke toplaag weg en komt de kalk tevoorschijn.”
Op de meeste plekken brengen we daarna maaisel uit Altenbroek aan, een kalkgrasland net over de Belgische grens. “Hier is elf jaar geleden de bodem afgeschraapt. De typische kalkgraslandsoorten staan er weer volop in bloei.” Andere plekken blijven open voor pionierplanten. Dat zijn planten die graag groeien op plekken waar nog geen andere begroeiing staat.
Goed beschermd
Boswachter Guido rekent erop dat je over een paar jaar in het Noordal weer volop van de bloeiende en zoemende weides kunt genieten. Op de planning staan plekken in de Noorbeemden, de Onderstraat, Matzedelle en De Langen Akker (Noorbeek) en de Kriekelberg (Banholt). Wanneer welk gebied aan de beurt is, wordt bepaald door de ecoloog: die houdt de verschillende natuurgebieden nauw in de gaten, zodat bijzondere planten en dieren goed beschermd blijven.
Bekijk hier de locaties op de kaart.
De werkzaamheden vinden plaats met steun van het Programma Natuur voor Natura 2000-gebieden, waarmee provincie en Rijk het herstel van kwetsbare natuurgebieden ondersteunen. Dat is nodig, want steeds meer soorten planten en dieren verdwijnen.
Wil je meer weten over natuurherstel in het Noordal?
Klik dan hier voor de projectpagina met toelichtingen op alle beheerwerkzaamheden in dit natuurgebied. Bij vragen kun je ons mailen: zuidlimburg@natuurmonumenten.
Boswachter van dit gebied
ondiepe zijbeekjes houden water vast
NOORDAL
Het is zo'n beek uit het boekje, de Noor in Zuid-Limburg. Een kronkelende stroom die door bronbos en bloemrijk hooiland zijn weg naar beneden vindt. Maar verdroging bedreigt de unieke natuur in dit beekdal. Herstel van het watersysteem moet voor een ommekeer zorgen.
B
oswachter Guido Franck komt graag in het Noordal, dat even ten westen van Noorbeek (Li.) ligt. "Het is niet groot, maar heeft hoge natuurwaarden. Kenmerkend zijn de bronbossen die vanzelf langs de beek zijn ontstaan. Veel beemden (vochtige hooilandjes) zijn in het verleden verlaten, omdat ze niet meer rendabel waren. Daar ontstonden bronbossen met karakteristieke planten, zoals bittere veldkers en slanke sleutelbloem. En echt bijzonder zijn de kalktufbronnen. Daar komt heel kalkrijk water aan de oppervlakte, dat neerslaat in de directe omgeving. Hier vind je specifieke waterbeestjes en zeldzame mossen."
Maar zware hoosbuien, die door klimaatverandering steeds meer voorkomen, veranderen het landschap. De Noor en haar zijbeken kunnen de grote hoeveelheden water in korte tijd nauwelijks aan. De beeklopen slijten uit en worden almaar dieper. "Het water stroomt daardoor steeds sneller
ondenkbaar dat de Noor daardoor zelfs ondergronds gaat stromen. Dan raken we nog meer water voor de natuur kwijt."
Water vervuild
Samenwerken
Natuurmonumenten werkt in Liquid Commons Noordal samen met Waterschap Limburg, de gemeenten Eijsden-Margraten, de provincie Limburg, LLTB en architectenbureau Rademacherde
weg", aldus Guido. "Niet alleen in de beeklopen zelf, maar ook in de oeverzones. Doordat de beken dieper komen te liggen, stroomt ondergronds ook meer grondwater richting de beken. Dat zorgt voor verdroging, juist op de beemden waar veel vochtminnende planten groeien. Daarom willen we het water hier graag langer vasthouden."
Harde ondergrond
Afgelopen zomer zijn de eerste werkzaamheden uitgevoerd om het tij te keren. "Een aantal weilanden hoger op de helling zijn afgeplagd. Hier kunnen nieuwe planten ontkiemen. Tegelijkertijd is hiermee grond en grind gewonnen. Dat gebruiken we om zijbeken ondieper te maken.
En we leggen drempeltjes aan. Zo houden we water langer vast. In een latere fase volgt de Noor zelf hopelijk ook. Die slijt nu zo snel uit dat de harde onderlaag dreigt weg te spoelen. Het is niet
Ook de waterkwaliteit verdient verbetering, vindt Guido. "De hogere landbouwgronden in de omgeving worden bemest en bespoten met pesticiden.
Een deel van die stoffen komt via het grondwater in het beekdal terecht. Dat gaat ten koste van de soorten die onze bronbossen en beemden zo ken-
Vriesaaneen toekomstbestendig watersysteem in het Noordal.
merken. Daarnaast belandt er door de piekbuien rioolwater in het beekdal. Het rioolsysteem kan de grote toevloed in korte tijd niet aan, met overstort op de beek als gevolg."
Guido beaamt dat er nog veel nodig is om de natuur in het Noordal duurzaam te behouden. "De maatregelen die we nu uitvoeren zorgen ervoor dat de situatie niet verslechtert. Maar voor verbetering op lange termijn is veel meer nodig.
Zowel in het landelijke als stedelijke gebied moeten we het water veel langer vasthouden.
Het is een kwestie van lange adem, maar er worden goede stappen gezet."
spanningsveld tussen rust en toegankelijkheid'
Als lid van de ledencommissie Limburg en De Kempen zoekt Klaas Westerterp mee naar effectieve maatregelen om de natuurte beschermen. 'De kunst is: de weinige natuur die er is toegankelijk maken én behouden.'
"We wonen in Maastricht, op de helling van de Sint-Pietersberg. De publieke belangstelling voor het gebied is groot. Optimale natuurontwikkeling vereist echter rust. Er is dus een spanningsveld. Natuurmonumenten is zoekende welke
maatregelen het meest effectief zijn. Sommige stukken moeten rust hebben, zodat de natuur zich kan ontwikkelen. Als lid van de ledencommissie hoop ikdaaraan een bijdrage te kunnen leveren. De ledencommissie is de schakel tussen de beheereenheden en de leden, en organiseert onder andere excursies en discussieavonden over natuurbeheer. Op dit moment is het gebied rondom de groeve vrij toegankelijk, maar de groeve zelf is alleen bereikbaar bij begeleide excursies. We discussiëren over de toekomstige toegankelijkheid."^
LEDENRAAD
Zaterdag 22 november vergadert de ledenraad in ons hoofdkantoor
